Ньурбаҕа ытык-мааны ыаллары чиэстээтилэр
Сэтинньи 7 күнүгэр Ньурбатааҕы ГТАС дьиэтигэр Ньурба куорат олохтоохторо Николай Прокопьевич, Ангелина Платоновна Сектяевтар, Николай Александрович Степанов, Александра Васильевна Догуева ыал буолбуттара 50 - кыһыл көмүс сыбаайбаларынан, Кыһыл көмүс кинигэҕэ киирбиттэринэн Гражданскай турук аактатын суруйуу Ньурба оройуонунааҕы салаатын салайааччыта Альбина Алексеева үөрүүлээх быһыыга-майгыга эҕэрдэлээтэ, "Килбиэннээх дьиэ кэргэн" бэлиэни, Ил Дархан Айсен Николаев эҕэрдэ суругун туттартаата.
Улуус дьаһалтатын аатыттан улуустааҕы бэтэрээннэр сэбиэттэрин бэрэссэдээтэлэ Татьяна Олесова, "Ньурба куорат" МТ баһылыгын солбуйааччыта Павел Необутов, улуустааҕы киин балыыһа кыл.медсиэстэрэтэ Аида Федорова, "Кыталык" КД "Талба талааннаахтар" түһүлгэлэрэ норуодунай фольклорнай кэлэктиип салайааччыта Розалия Николаева, үбүлүөйдээччилэр оҕолоро эҕэрдэ тыл эттилэр, сибэкки дьөрбөтүн бэлэх ууннулар.
Кыһыл көмүс сыбаайбалааччылар олохторуттан сэгэтэн ааһыам. Эдэркээн Николайдаах Ангелина Дьокуускайга социальнай хааччыйыы министиэристибэтэ мөлтөх доруобуйалаах дьону профтехучилищеҕа үөрэттэрэ ыыппыт кэмнэригэр бэйэ-бэйэлэрин кытары билсэн, сөбүлэһэн, 1973 сыллаахха дойдуларыгар Ньурбаҕа кэлэн, атырдьах ыйын 17 күнүгэр оройуон саахса дьиэтигэр олохторун холбууллар.
Ангелина "Суһал көмө" ыстаансыйатыгар диспетчеринэн үлэтин саҕалыыр, кэлин булҕаалтырынан, социальнай харалта управлениетыгар ыскылаат сэбиэдиссэйинэн үлэлиир. Үлэтэ сыаналанан социальнай сулууспа туйгуна, Дьаархан нэһилиэгин бочуоттаах гражданина.
Ыал аҕата Николай Прокопьевич оройуоннааҕы киин балыыһа Бэс-Чагдатааҕы оройуоннар икки ардыларынааҕы сэллиги эмтиир балыыһаҕа булҕаалтырынан, кэлин киин балыыһа кииннэммит бухгалтериятыгар 1988 с. диэри кыл. буҕаалтырынан үлэлиир, доруобуйатын туругунан сынньалаҥҥа тахсар.
Николай Прокопьевич Ангелина Платоновна Сектяевтар уоллаах кыыс оҕолоохтор. Уоллара Андрей Николаевич кэргэнинээн Тиксиигэ олохсуйан олороллор. Кыыстара Вероника Николаевна Дьокуускайдааҕы Тыа хаһаайыстыбатын Академиятын юридическэй факультетыгар үөрэнэн идэ ылар, улуустааҕы социальнай харалта управлениетыгар үлэлээбитэ.Үс оҕолоох, улахан оҕолоро Дьокуускайга ХИФУ омук тылын салаатыгар английскай уонна кытай тылын отделениетыгар үөрэнэллэр. Улахан сиэннэрэ Кытайга ХИФУ атастаһыгынан ситиһиилээхтик үөрэнэ сылдьар, аныгы үйэ буолан, ийэ уолун, эбээлээх эһээ сиэннэрин кытары видеосибээһинэн кэпсэтэллэр. Кыра кыыһа Ньурбатааҕы техническэй лиссиэйгэ үөрэнэр. Кыыс сиэн Кытайга үөрэнэ барарга баҕа санаалаах. Ыал ийэтэ Ангелина Платоновна: «Оҕолорбут спорка, үөрэххэ ситиһиилэринэн үйэбит уһуур. Ыал буолан олорбуппут тухары кэргэмминээн үлэҕэ, сынньалаҥҥа бииргэ сылдьан кэллибит. 50 сыл бииргэ олоруу уһун курдук саныыр этибит, онтубут олус түргэнник элэс гынан ааста. Бэйэ-бэйэни убаастаһыы, истиҥ сыһыан дьиэ кэргэни ситимниир. Олох буолан баран, уустуктардаах, үөрүү-көтүү аргыстаах буолар. Оҕолорбут, сиэннэрбит ситиһиилэрэ олохпутун уһатар», - диэн этэр.
Сектяевтар дьиэ кэргэннэрэ оҕуруот аһын арааһын олордуунан дьарыктаналлар, дьиэ кэргэннэрин битэмииннээх аһынан хааччыйаллар. Ыал ийэтэ, эбээтэ Ангелина Платоновна асчыт буолан, бурдук ас арааһын астаан сиэннэрин күндүлүүр. Иллэҥ кэмнэригэр Ангелиналаах Николай урут уус-уран кинигэни сөбүлээн ааҕар буоллахтарына, билигин үтүө дьоннор тустарынан, документальнай кинигэлэри ааҕалларын ордороллорун туһунан ыал ийэтэ этэр.
Төрөөбүт Дьаарханын нэһилиэгин устуоруйатын кэлэр көлүөнэ ыччакка хааларын курдук видеоҕа устан нэһилиэгэр бэлэх оҥорбут. Телеграм-каналга 1000 курдук сурутааччылардаах.
Иккиэн айылҕаҕа сылдьалларын, сынньаналларын ордороллор, сир аһын арааһын хомуйалларын сөбүлүүллэр. Ыал аҕа баһылыга Николай Прокопьевич доҕотторун кытары саас, күһүн булт сезонугар бултуурун, балыктыырын сөбүлүүр, кыыстара Вероника кинини батан балыктыырын ордорор.
«Долгутуулаах түгэни бэлэхтээбит, сүүрбүт-көппүт дьоммутугар, оҕолорбутугар, сиэннэрбитигэр, эҕэрдэ эгэлгэтин эппит дьоммутугар-сэргэбитигэр махталбытын тиэрдэбит», - диэн Ангелина Платоновна махталын тиэрдэр.
Онтон Николай Александрович, Александра Васильевна Догуева ыал буолан олорбуттара 50 сылларын бэлиэтиир үөрүүлээх күҥҥэ оҕолоро, сиэннэрэ кэлэн киэргэттилэр.
Ыал аҕата Степанов Николай Александрович Үөһээ Бүлүү I Үөдүгэй нэһилиэгиттэн төрүттээх. Үөһээ Бүлүү сопхуоска тутууга, племенной сүөһү көрүүтүгэр үлэлиир. Дьиэ кэргэн кэтэх хаһаайыстыба тэринэн, сүөһү, сибиинньэ, куурусса тутан, 12 га оттонор ходуһалаах ньир бааччы олордохторуна, Александра Васильевна бииргэ төрөөбүт убайдаах быраата олохтон бараннар, 1999 с.Ньурбаҕа көһөн кэлэллэр.
Сэттэ оҕо күн күбэй ийэтэ, элбэх сиэн, хос сиэн эбээтэ Догуева Александра Васильевна Үөһээ Бүлүү Оҥхойуттан төрүттээх.
1964 с. оҕо уһуйааныгар ньээньэнэн, иитээччинэн, Бүлүү куоратыгар Далыр сельпотугар, балыыһаҕа поварынан үлэлиир.1990 сылтан доруобуйатынан дьиэҕэ олорор.
2018 сыллаахха Александра Васильевнаҕа "Бастыҥ уһуйааччы" анал аат иҥэриллэр.
Александра Догуева "Ийэҕэ албан аат" I-II-III истиэпэннээх мэтээл хаһаайката, оройуон, өрөспүүбүлүкэ таһымнаах, оһуокай күрэхтэрин хас да төгүллээх кыайыылааҕа, норуот ырыаһыта, тойуксута.
Элбэх оҕолоох ыал ийэтэ Александра Васильевна эдэрдэргэ туһаайан:
- Эдэр көлүөнэ дьон үөрэхтээх, хоһуун дьон буолалларыгар баҕарыам этэ. Хоһуун киһи олоҕу уһанар, - диэн эттэ.
Семенова А.Н. Ньурба хаhыат корреспондена.


